Ben Kimim

 
 
 
 
HAVA ALANI YAPIM, İŞLETİM VE SERTİFİKALANDIRMA YÖNETMELİĞİ
(SHY-14A)
 

(14 Mayıs 2002 ve 24755 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanmıştır)

 
 
BİRİNCİ KISIM
GENEL HÜKEMLER
 
BİRİNCİ BÖLÜM
AMAÇ, KAPSAM, HUKUKİ DAYANAK VE TANIMLAR
 

AMAÇ

MADDE 1 -

Bu Yönetmeliğin amacı, sivil hava alanlarının, 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu, 05/06/1945 tarihli ve 4749 sayılı Kanunla onaylanan Uluslararası Sivil Havacılık Sözleşmesi gereğince kurulan Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı (ICAO) tarafından yayımlanan EK-2, 3, 9, 10, 11, 14, 15, 17 ve Avrupa Sivil Havacılık Konferansı (ECAC) tarafından yayımlanan Doküman 30 da belirlenen standartlarda yapımı, işletimi ve sertifikalandırılması ile ilgili esasları belirlemektir.

 

KAPSAM

MADDE 2 -

Bu Yönetmelik kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve özel tüzel kişilerin hava alanı yapımı, işletimi ve sertifikalandırılması ile ilgili kuralları ve standartları kapsar.

 

HUKUKİ DAYANAK

Madde 3 -

Bu Yönetmelik, Ulaştırma Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki 3348 sayılı Kanunun 2, 9, 12 ve 35 inci maddeleri ile 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 34 üncü ve müteakip maddeleri ile 148 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

 

TANIMLAR

Madde 4 -
Bu Yönetmelikte geçen;

Bakan: Ulaştırma Bakanını,

Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını,

ICAO: Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatını,

ECAC: Avrupa Sivil Havacılık Konferansını,

Hava alanı: Karada ve su üzerinde, içerisindeki bina, tesis ve donatımlar dahil hava araçlarının kalkması, inmesi ve yer manevraları için hazırlanmış, hava araçlarının bakım ve diğer ihtiyaçlarının karşılanmasına, yük ve yolcu indirilip bindirilmesine elverişli tesisleri bulunan yerleri,

Kontrolsüz hava alanı: Aydınlatma ve seyrüsefer kolaylıklarının bulunmadığı, pilotların aletsiz ve görerek (VFR) iniş-kalkış yapabildikleri hava alanlarını,

Hava alanı rakımı: İniş sahasının en yüksek noktasının deniz seviyesinden yüksekliğini,

Meydan referans noktası: Hava alanının coğrafi pozisyonu belirlenmiş bir noktasını,

Meydan tanıtma işareti: Hava alanının havadan tanınmasına yardımcı olmak üzere meydana yerleştirilmiş bir işareti,

Pist: Bir kara meydanında uçakların iniş ve kalkışları için hazırlanmış dikdörtgen biçimde belirlenmiş sahayı,

İniş sahası: Hareket sahasının, uçakların iniş ve kalkışları için kullanılması amaçlanan bölümünü,

Hareket sahası - PAT (Pist-Apron-Taksiyolu) sahası: Bir hava alanında uçakların kalkış, iniş ve taksi yapması için kullanılan manevra ve park sahalarını,

Apron: Bir hava alanında hava araçlarının parklandırılmaları, akaryakıt ikmalleri, yolcu, yük, posta, kargo, indirme-bindirmeleri ve bakımlarının yapılabilmesi için belirlenmiş sahayı,

Uçak park sahası: Apronlarda bekleme yapan uçakların parklandırılmaları için belirlenmiş sahayı,

Apron yönetim servisi: Apronlarda hava araçlarının ve diğer vasıtaların hareket ve faaliyetlerini düzenlemek için temin edilmiş servisi,

Aşma sahası (clearway): Karada veya suda uçakların muayyen bir yüksekliğe kadar ilk tırmanışlarını yapabilmelerine elverişli şekilde hazırlanmış veya seçilmiş, ilgili otoritelerin kontrolü altında tutulan dikdörtgen biçimde belirlenmiş sahayı,

Durma uzantısı (Stopway): Kalkıştan vazgeçme halinde uçağın durabilmesine elverişli şekilde hazırlanmış, kalkış için mevcut koşu mesafesinin sonunda ve yer üzerinde belirlenmiş bir sahayı,

Eşik: Pistin iniş için kullanılabilen bölümünün başlangıcını,

Kaplama Sınıflandırma Numarası (PCN): Bir kaplamanın tahditsiz faaliyetler için taşıma mukavemetini ifade eden bir sayıyı,

Mania: Uçakların yer hareketleri için kullanılan yüzeylerde bulunan veya uçuştaki uçağın korunması için belirlenmiş yüzeyleri aşan bütün geçici, sabit ya da seyyar cisimler veya bunların bir kısmını,

Maniadan arındırılmış bölge: İç yaklaşma yüzeyi, iç geçiş yüzeyi, temkinli iniş yüzeyi, ve şerit sahanın, bu yüzeylerle sınırlanmış bölümü üzerinde, seyrüsefer amacıyla monte edilmiş, kırılabilir hafif kitlelerin dışındaki sabit maniaların ihlal etmediği hava sahasını,

Hava alanı yapımcısı: Hava alanı yapımından sorumlu kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve özel tüzel kişileri,

Hava alanı işletmecisi: Hava alanı işletiminden sorumlu kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve özel tüzel kişileri,

Hava alanı kullanıcıları: Hizmet üretmek için hava alanı tesis ve kolaylıkları ile altyapısını kullanan kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve özel tüzel kişileri,

Hava alanı sertifikası: Bu Yönetmelikte istenen koşulları sağlayan bir hava alanı için bu Yönetmeliğin EK-5 bölümünde bulunan ve Bakanlık tarafından hava alanı işletmecisine verilen belgeyi,

SÖU: Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı (ICAO) tarafından yayımlanan eklerin son şeklinde yer alan standartlar ve önerilen uygulamaları, ifade eder.

Bu Yönetmelikte belirtilmeyen tanımlar için ülkemizin üyesi bulunduğu uluslararası sivil havacılık kuruluşları tarafından yayımlanan dokümanlarda belirtilen tanımlar geçerlidir.

 
 
İKİNCİ BÖLÜM
GENEL ESASLAR
 

HAVA ALANLARININ YAPIMI VE İŞLETİMİ

Madde 5 -

Hava alanları, 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 34 üncü maddesi gereğince, 3348 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinde belirlenen esaslarda devlet veya kamu tüzel kişileri ile gerçek ve özel tüzel kişiler tarafından yapılır ve işletilir.

Sivil amaçlı hava alanı ve pist ile Türk Silahlı Kuvvetleri envanterinde bulunan ve Genelkurmay Başkanlığı ile Bakanlık arasında tanzim edilen protokol kapsamında sivil havacılık işletmeleri tarafından kullanılan hava alanlarındaki hangar, hizmet ve işletme tesisleri, bunlarla ilgili sistem ve kolaylıkların yeniden inşası ve geliştirilmesinde ihtiyaç ve standartlar, Genelkurmay Başkanlığı ile yapılacak koordinasyon sonucu Bakanlık tarafından saptanır.

Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından kullanılan sivil hava alanlarındaki askeri tesislerde hangar, hizmet ve işletme tesisleri, bunlarla ilgili sistem ve kolaylıkların yeniden inşası ve geliştirilmesinde ihtiyaç ve standartlar Bakanlık ile yapılacak koordinasyon sonucu saptanır.

Gerçek ve özel tüzel kişilerin hava alanı ve iniş şeritleri inşa etmesi ve işletmesi Genelkurmay Başkanlığının olumlu mütalaası üzerine Bakanlığın iznine bağlıdır.

Yapım izni, işletme ruhsatı ve hava alanı sertifikası süreye ve yükümlülüklere bağlanabilir. Milli güvenliğin, kamu düzeninin ve sağlığının tehlikeye girebileceği kanaatini haklı kılacak nedenlerin varlığı halinde izin verilmez; verilen iznin kapsamı dışında bir kullanım durumunda sertifika ve işletme ruhsatı iptal edilir. Gerektiğinde hava alanı veya iniş şeridi kamulaştırılır.

 

İNŞAAT SINIRLAMALARI

Madde 6 -

2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 47 nci maddesi gereğince hava alanlarının ve ilgili tesis ve teçhizatın çevresinde, Bakanlıkça belirlenecek esaslar içinde ve saptanacak bir alan dahilinde izin alınmadıkça hava trafiği, uçuş güvenliği ve haberleşmeyi engelleyecek, seyrüseferi ve meydan güvenliğini tehlikeye düşürecek nitelikte ve yükseklikte bina, yapı, inşaat yapılması, ağaç ve direk dikilmesi, tesis kurulması yasaktır.

Bakanlık, hava alanları ve uçuş emniyeti tesisleri etrafında uçuş emniyetini tehlikeye düşürebilecek yapı, bina, ağaç, direk gibi tesisleri kaldırtabilir.

Bakanlık, belirli manialara veya yerlere, hava seyrüseferi yapan kişilerce görülebilmesi ve tanınabilmesi için gözle görülebilir işaretler veya radyo veya elektrik işaretlerinin konulmasını istemeye yetkilidir. İlgililer de istem doğrultusunda işlem yapmakla yükümlüdür.

Bakanlık, ilgili kuruluşların da görüşünü alarak hava alanları için yukarıda değinilen hususları kapsayan planları ve kuralları hazırlar ve yayımlar.

Yukarıdaki fıkralarda belirtilen hususlar için 3194 sayılı İmar Kanununda belirlenen yasaklama ve cezai hükümler uygulanır. Anılan kanunların cezai hükümleri kapsamına girmeyen hallerde 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu hükümleri uygulanır.

Konulan sınırlamalar, 05/06/1945 tarihli ve 4749 sayılı Kanunla onaylanan Uluslararası Sivil Havacılık Sözleşmesi gereğince kurulan ICAO tarafından yayımlanan EK-14 ün ve bu eke ilişkin olarak yayımlanan dokümanların son şeklinde belirlenen standart ve tavsiyelerin altında olamaz.

 

GÜVENLİK TEDBİRLERİ

Madde 7 -

Bakanlık, 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 40 ıncı maddesi gereğince kamu ve özel hava alanlarında can ve mal güvenliğinin sağlanması, yolcu ve eşya trafiğinin güvenlik içinde yürütülmesi, yangın ve benzeri tehlikelere karşı korunması amacı ile gereken önlemleri alır, aldırır ve denetler.

    a) Sivil trafiğe açık hava alanlarındaki güvenlik önlemlerinin, ICAO EK-17 ile Doküman 8973, ECAC Doküman 30 ve Milli Sivil Havacılık Güvenlik Programında belirtilen standartlarda alınması zorunludur.

    b) Türk Silahlı Kuvvetleri envanterinde bulunan ve Genelkurmay Başkanlığı ile Bakanlık arasında tanzim edilen protokol kapsamında sivil havacılık işletmeleri tarafından kullanılan hava alanlarındaki sivil terminal tesislerinin işletmecisi tarafından alınacak güvenlik tedbirlerine ilişkin uygulamalar Genelkurmay Başkanlığının olumlu mütalaası alınarak yürütülecektir.

 

MİNİMUM GEREKLİLİKLER

Madde 8 -

Hava alanlarının yapımı, işletimi ve sertifikalandırılması işlemlerinde 05/06/1945 tarihli ve 4749 sayılı Kanunla onaylanan Uluslararası Sivil Havacılık Sözleşmesi gereğince ICAO tarafından yayımlanan EK-2, 3, 9, 10, 11, 14, 15 ile 17 nin ve bunlara ilişkin yayımlanan dokümanların son şeklinde belirtilen standart ve tavsiyeler ile ECAC tarafından yayımlanan Doküman 30 da belirtilen standartların altında bir uygulama yapılamaz.

 

MASTER PLAN

Madde 9 -

Bu Yönetmeliğin 17 nci ve 18 inci maddesinde belirtilen hava alanlarının işletmecileri, hava ve kara tarafındaki tüm sistem ve donanımlar, ekonometrik modele dayalı olarak trafik tahminleri, hava ve kara tarafındaki kapasite açısından kritik tesisleri olan pist, apron, otopark ve erişim hattı kapasiteleri, mevcut kapasitelerin trafik tahminlerine göre hesaplanan gerekli kapasitelerle karşılaştırılması ile yıllara göre gerekli ek kapasitelerin belirlendiği ve hava alanı arazisinin ihtiyaçlar doğrultusunda daha gerçekçi değerlendirilmesi için 5 er yıllık periyotlar halinde gözden geçirilmek üzere 20 yılı kapsayacak Gelişim Master Planlarını hazırlamak zorundadır.

Türk Silahlı Kuvvetleri Envanterinde bulunan ve Genelkurmay Başkanlığı ile Bakanlık arasında tanzim edilen protokol kapsamında sivil havacılık işletmeleri tarafından kullanılan hava alanlarındaki sivil terminal tesislerinin işletmecisi tarafından sivil amaçlı kullanımına ilişkin olarak hazırlanacak Gelişim Master Planları Genelkurmay Başkanlığının olumlu mütalaası alınarak hazırlanacaktır.

Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından kullanılan sivil hava alanlarındaki askeri tesislerin gelişimini planlamak üzere Genelkurmay Başkanlığı tarafından hazırlanacak Gelişim Master Planları Bakanlık ile koordine edilerek hazırlanacaktır.

 

KALİTE GÜVENCE SİSTEMİ

Madde 10 -

Bu Yönetmeliğin 25 inci maddesinde belirtilen "A Grubu Sertifika"ya sahip hava alanının işletmecisinin, TSE, ISO veya CEN standartlarında bir kalite güvence sistemi oluşturması ve işletme süresince bunu muhafaza etmesi ve sertifika işlemlerini tamamladıktan sonra en geç 3 yıl içerisinde bunu Bakanlığa belgelemesi zorunludur.

    a) Bu Yönetmeliğin 25 inci maddesinde belirtilen "B Grubu Sertifika" veya "C Grubu Sertifika"ya sahip hava alanları için kalite güvence sistemi oluşturulması ihtiyaridir. Ancak, Bakanlığın bu hava alanlarının herhangi biri için kalite güvence sistemi oluşturulmasını talep etmesi halinde oluşturulması zorunludur.

    b) Kalite güvence sistemini istenilen süre içerisinde oluşturamayan işletmecinin sertifikası iptal edilir.

 

SİGORTA

Madde 11 -

Bu Yönetmeliğin 25 inci maddesinde belirtilen "A Grubu Sertifika" alacak olan hava alanının işletmecisinin ICAO ve ECAC kuralları ile 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu ve bu Yönetmelikte istenen standartları sağlayamamasından kaynaklanan kusur veya eksikliklerinden dolayı 3 üncü şahıslara verebileceği zararların tazmini için, hava alanı işletmecisi tarafından 3 üncü Şahıslar Mali Mesuliyet Sigortası yaptırılması zorunludur.

    a) Bu Yönetmeliğin 25 inci maddesinde belirtilen "B Grubu Sertifika" veya "C Grubu Sertifika" alacak olan hava alanları için bu maddede belirtilen sigortanın yaptırılması ihtiyaridir. Ancak, Bakanlığın bu hava alanlarının herhangi biri için sigorta yaptırılmasını talep etmesi halinde yaptırılması zorunludur.

   b) Hava alanı işletmecisi, ilgili kurum ve kuruluşlar ile gerekli koordinasyonu sağlayarak ve uluslararası standartları da dikkate alarak sigorta alt limitlerini belirlemek ve bunu Bakanlığa bildirmek zorundadır.

 

HAVA ALANININ ULUSLARARASI TRAFİĞE AÇILMASI

Madde 12 -

Uygun teknik ve özelliklere sahip, gümrük, pasaport, güvenlik hizmeti ve donanımı, haberleşme, sağlık, yakıt, ikram, yer hizmetleri ve bunlara benzer işlemlerin yapılması için kolaylıkları bulunan hava alanları uluslararası trafiğe açılabilir.

Bir hava alanının uluslararası trafiğe açılabilmesi için;

    a) Bu Yönetmelikte istenen şartların sağlanarak işletme ruhsatı alınması ve hava alanı sertifika işlemlerinin tamamlanması,

    b) ICAO EK-2, 3, 9, 10, 11, 14, 15, 17 ve bu eklere ilişkin olarak yayımlanan dokümanlarda belirtilen standartlar ve önerilen uygulamaların hava alanında sağlandığının tüm ilgili kuruluşlar arasında sağlanacak koordinasyon sonucunda ilgili kuruluşlar tarafından tespit ve teyit edilmesi, zorunludur.

 

SERTİFİKA GEÇERLİLİĞİ

Madde 13 -

Hava alanı işletmecisi hava alanı sertifikası hamilidir. Hava alanı işletmecisi, işletim faaliyetine son vermek isterse 3 ay önceden bunu Bakanlığa ve hava alanı kullanıcılarına bildirmesi gerekmektedir.

Bakanlığın sertifikanın iptalini uygun görmesi halinde, başka bir işletmeciye sertifika verilinceye kadar, Bakanlık hava alanını operasyonlara kapatabilir.

Bakanlık tarafından bir hava alanının operasyonlara kapatılması söz konusu olduğunda Genelkurmay Başkanlığı ihtiyaçları göz önünde bulundurulur.

 

EĞİTİM

Madde 14 -

Hava alanı işletmecisi, hava alanı hizmetlerinin uluslararası seviyede yapılmasını sağlamak amacıyla, hava alanı organizasyon şeması içinde yer alan tüm personelin sürekli eğitimlerini sağlamak ve bunu teminen tüm personelin işbaşı ve tazeleme eğitimlerini yaptırarak sertifikalandırmak için yıllık periyodik kurslar düzenlemek ve hazırlayacağı eğitim programının bir suretini Bakanlığa göndermek zorundadır.

Hava alanı güvenlik hizmetlerinde çalışan tüm personelin yetkilendirilmiş bir eğitim kurumunda işbaşı ve tazeleme eğitimlerinin yaptırılarak sertifikalandırılması zorunludur.

 

ÜCRET TARİFELERİ

Madde 15 -

Hava alanlarının kullanılması, tesislerinden faydalanılması ve verilen hizmetler karşılığında alınacak ücretler 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 37 nci maddesi gereğince işletmeci tarafından hazırlanacak tarifelerle saptanır.

    a) Ücret tarifeleri, Bakanlığın onayını almadan ve en az 15 gün önceden 3 üncü şahıslara duyurulmadan yürürlüğe konamaz.

    b) Hava alanı işletmecisi, bu maddede belirtilen ücretleri belirlemeden önce, hava alanı ücretleri konusunda ICAO Doküman 9082 ve Doküman 9161 gereğince hava alanı kullanıcılarını bilgilendirir.

    c) Kullanıcılar, ilgili hava alanındaki trafik öngörüleri, filo yapısı ve ihtiyaçları hakkında hava alanı işletmecisine gerekli bilgileri sunmak zorundadır.

 
 
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
HAVA ALANLARININ SINIFLANDIRILMASI
 

KÜÇÜK HAVA ALANI

Madde 16 -

Küçük hava alanı, EK-14 Tablo 1.1 de kod numarası 1, 2 ve kod harfi A,B,C olarak belirlenen uçak referans baz uzunluğu 1200 m'den küçük olan hava alanıdır.

Ana pist için gerekli gerçek uzunluk, uçak referans baz uzunluğunun yöresel şartların gerektirdiği düzeltmelerin (yükseklik, sıcaklık ve eğim) yapılması ile elde edilen metre biriminden pist boylarıdır.

Hava Alanı Tasarım Kılavuzu EK inde yayımlanan liste ve benzeri uçakların manevra yapabileceği ebatları içeren pisti olan, ancak aydınlatma ve gelişmiş seyrüsefer cihazlarının bulunmadığı, pilotların aletsiz ve görerek (VFR) iniş-kalkış yapabildikleri, basit teknik yapılar dışında önemli üstyapı tesisleri bulunmayan hava alanıdır.

Bu hava alanlarına hava yolu işletmeleri tarafından yapılacak iniş ve kalkışlar hava yolu işletmecisi ve kaptan pilotun yetki ve sorumluluğundadır.

 

ORTA BÜYÜKLÜKTEKİ HAVA ALANI

Madde 17 -

Orta büyüklükteki hava alanı, EK-14 Tablo 1.1 de kod numarası 3 olan, kod harfi A,B,C,D olarak tariflenen, uçak referans baz uzunluğu 1200 ile 1800 m arasında olan hava alanıdır.

Ana pist için gerekli gerçek uzunluk, uçak referans baz uzunluğunun yöresel şartların gerektirdiği düzeltmelerin (yükseklik, sıcaklık ve eğim) yapılması ile elde edilen metre biriminden pist boylarıdır. En az iki uçak kapasiteli apronu olan ve uçuş emniyeti bakımından asgari uçuş ünitelerine sahip hava alanlarıdır. Bu tür hava alanlarının iç hatlarda ve Hava Alanı Tasarım Kılavuzu EK inde yayımlanan liste ve benzeri uçakların manevra yapabileceği ebatları içeren yolcu ve personel ihtiyacını karşılayabilecek terminal, teknik blok, kule, seyrüsefer cihazları, donanım yapıları, güvenlik ve benzeri gibi üstyapı binalarının yer aldığı; gece uçuşları düşünüldüğü hallerde ise, gerekli basit pist aydınlatma ve yeterli enerji teminine yönelik tesisleri de içeren ünitelere sahip olması gerekmektedir.

Bu hava alanlarının dizayn kriterleri bakımından üst grup uçaklarının fiziki boyutlarına gelişebilirliğinin tasarım aşamasında dikkate alınması zorunludur.

 

BÜYÜK HAVA ALANI

Madde 18 -

Büyük hava alanı, EK-14 Tablo 1.1 de kod numarası 4 olan, kod harfi C,D,E,F olarak tariflenen, uçak referans baz uzunluğu 1800 m'den büyük olan hava alanıdır.

Ana pist için gerekli gerçek uzunluk, uçak referans baz uzunluğunun yöresel şartların gerektirdiği düzeltmelerin (yükseklik, sıcaklık ve eğim) yapılması ile elde edilen metre biriminden pist boylarıdır.

Hava alanı trafik kapasitesine göre apron ve taksi yollarını içeren büyük hava alanları, orta ve büyük gövdeli uçakların değişik hava koşullarında aletli (IFR) iniş ve kalkış yapabilecekleri, ICAO tarafından yayımlanan EK-2, 3, 9, 10, 11, 14, 15 ile 17 nin ve bunlara ilişkin yayımlanan dokümanların son şeklinde belirtilen tüm standart ve tavsiyelere uygun iç ve dış hat trafiğine müsait alt ve üst yapı kriterleri ile hava alanının seçilmiş kategorisine göre aydınlatma, sinyalizasyon ve uçuş güvenliği gibi elektronik ve seyrüsefer sistemlerine sahip ve bulunduğu yerleşim bölgesinin gelişimine göre büyüme potansiyeli olan hava alanıdır.

 
 
İKİNCİ KISIM
HAVA ALANLARININ YAPIMI, İŞLETİMİ VE SERTİFİKALANDIRILMASI
 
BİRİNCİ BÖLÜM
HAVA ALANLARININ YAPIMI
 

YAPIM İZNİ TALEBİ

Madde 19 -

Hava alanı yapımcısı, işletmeci ile birlikte, inşa edilecek hava alanı ve inşaat sonrasında hava alanının işletimiyle ilgili bilgileri kapsayan, EK-1 de belirtilen Hava Alanı Yapımı Başvuru Formunda istenen bilgi ve belgeleri eksiksiz olarak hazırlayıp Bakanlığa sunar.

 

YAPIM İZNİ TALEBİNİN İNCELENMESİ

Madde 20 -

Hava alanı yapımcısı tarafından sunulan ve bu Yönetmeliğin 19 uncu maddesinde belirtilen yapım izin talebi, Genelkurmay Başkanlığının olumlu mütalaası ve Çevre Bakanlığından alınacak "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED)" raporu veya "Çevresel Etkileri Önemsizdir" kararı sonucunda, bu Yönetmeliğin 21 inci maddesinde belirtilen komisyon tarafından değerlendirilir. Bakanlık gerek gördüğü hallerde diğer Bakanlık ve kamu kurum ve kuruluşlarının görüşünü alır.

 

HAVA ALANI YAPIM TALEPLERİNİ İNCELEME KOMİSYONU

Madde 21 -

Hava alanı yapım talepleri bu iş için Bakan onayı ile oluşturulan ve bir başkan ile dört üyeden oluşan inceleme komisyonunca incelenir. Bu komisyon Sivil Havacılık Genel Müdürü veya Yardımcısının başkanlığında Demiryolları, Limanlar, Hava Meydanları İnşaatı Genel Müdürü veya Yardımcısı, Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürü veya Yardımcısı, Genelkurmay Başkanlığı ve Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı temsilcilerinden oluşur.

Komisyon, hava alanı yapım taleplerini 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu, bu Yönetmelik, ICAO tarafından yayımlanan ekler ve bu eklere ilişkin olarak yayımlanan dokümanların son şeklinde belirtilen tüm standart ve tavsiyelerde belirtilen hususlar ile ECAC tarafından yayımlanan Doküman 30'da belirtilen standartları dikkate alarak en geç 60 gün içerisinde değerlendirir.

Komisyon kararları oybirliği esasına göre alınır; her üyenin bir oy hakkı vardır; çekimser oy kullanılamaz. Hava alanı yapım izni Bakanın onayı ile verilir.

Yapım izninin alınmasını müteakip, işe başlamadan önce 3348 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi gereğince izin sahibi hava alanına ait proje ve şartnameleri Bakanlığın onayına sunacaktır. Proje ve şartnamelerin inceleme süresi başvuru tarihinden itibaren 60 gündür.

 

HAVA ALANI YAPIMININ DENETİMİ

Madde 22 -

Hava alanı yapımının; gerek görülen süre ve periyotlarla onaylanan projeye, teknik şartnameye, ICAO ve ECAC standartlarına uygunluğu Bakanlıkça denetlenir.

 
 
İKİNCİ BÖLÜM
HAVA ALANLARININ İŞLETİLMESİ
 

HAVA ALANI İŞLETME RUHSATI TALEBİ

Madde 23 -

Hava alanının inşaatının tamamlanmasına en az 3 ay kala hava alanı işletmecisi, Hava Alanı İşletimi Başvuru Formunu (EK-2), formda belirtilen bilgi ve belgeleri tamamlayarak eksiksiz olarak Bakanlığa sunar.

    a) Talepler, bu Yönetmeliğin 26 ncı maddesinde belirtilen inceleme komisyonu tarafından değerlendirilir ve değerlendirme sonucu en geç 60 gün içinde talep sahibine bildirilir.

   b) Hava alanı yapımını müteakip, Hava Alanı İşletimi Başvuru Formundaki hususlar Bakanlık tarafından mahallinde denetlenir. Denetleme sonucunun olumlu olması durumunda, işletmeciye Hava Alanı İşletme Ruhsatı (EK-3) Bakanın imzasıyla verilir.

    c) Bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen hava alanlarına işletme ruhsatı verilebilmesi için asgari ICAO Doküman 9150 AN/899'da belirtilen standartların sağlanması zorunludur.

Bu standartları sağlamayan hava alanlarına işletme ruhsatı verilmez; can, mal ve uçuş emniyetinin sağlanması amacıyla hava alanı işletmecisi ile ilgili kurum ve kuruluşlar arasında gerekli protokollerin yapılması koşuluyla, "Kontrolsüz Hava Alanı" olarak işletilmesine müsaade edilebilir.

  d) İşletmeci, 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu, bu Yönetmelik, ICAO tarafından yayımlanan ekler ve bu eklere ilişkin olarak yayımlanan dokümanlarda belirtilen tüm standart ve tavsiyelerde belirtilen hususlar ile ECAC tarafından belirlenen standartlar dahilinde işletme yapmak zorundadır.

 
 
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
HAVA ALANLARININ SERTİFİKALANDIRILMASI
 

SERTİFİKA İŞLEMLERİ

Madde 24 -

İşletme ruhsatı alan işletmeci, hava alanında uçuş emniyeti, yer emniyeti ve düzen ile verimliliği sağlamak amacıyla bu Yönetmeliğin 25 inci maddesinde belirtilen hava alanları için hava alanı sertifikası almak zorundadır. Bunun için, hava alanı sahası, tesisleri, servisleri, ekipmanları, işletme prosedürleri, organizasyon ve yönetim ile emniyet yönetim sistemine ilişkin tüm bilgileri içeren, ICAO Doküman 9774 AN/969'da öngörülen standartlarda hazırlayacağı aşağıdaki bilgileri de kapsayan Hava Alanı Kılavuzunu, Hava Alanı Sertifikası Başvuru Formunu (EK-4) ekinde Bakanlığa sunar.

 

a) Genel Bilgiler

   
1) Kılavuzun kapsam ve amacı,
   
2) Ulusal mevzuatta yer aldığı üzere, hava alanı sertifikası ve kılavuz için hukuki dayanaklar,
   
3) Hava alanı kullanım koşulları - hava alanının her zaman uçak iniş ve kalkışlarına hizmet için açık olduğu zamanlarda ayrımsız herkes için eşit şart ve koşullarda açık olacağına dair beyan,
   
4) Son havacılık bilgileri ve bunların yayımlanmasına ilişkin prosedürler,
   
5) Uçak bilgileri kayıt sistemi,
   
6) Hava alanı işletmecisinin yükümlülükleri.
   
 

b) Hava Alanı Sahasının Özellikleri

   

1) Özellikle rüzgar yönü göstergelerinin yerini belirten, hava alanı operasyonuna ait ana hava alanı tesislerinin yer aldığı hava alanı planı,

   
2) Hava alanı sınırlarını gösteren hava alanı planı,
   

3) Hava alanının en yakın şehir veya başka yerleşim yerlerinden olan uzaklığı ile hava alanı sınırları dışında bulunan ancak hava alanına ait tesisler ve ekipmanın yeri,

   

4) Aşağıdakilere ilişkin mülkiyet bilgileri:

      4.1) Hava alanı sahası,
     

4.2) Mülkiyet belgelerinde hava alanı sınırları belirtilmemişse hava alanının kurulu bulunduğu mülkiyetin tapu bilgileri, hava alanı sınırları ile konumunu gösteren plan.

   
  c) Havacılık Bilgi Servisine Rapor Edilmesi Gereken Hava Alanı Özellikleri
    1) Genel Bilgiler:
      1.1) Hava alanının adı,
      1.2) Hava alanının yeri,
     

1.3) Dünya Geodetik Sistemi - 1984 (WGS-84) referans bilgilerine göre belirlenen hava alanı referans noktası coğrafi koordinatları,

      1.4) Pist başı, pist sonu, pist boyunca yüksek ve düşük noktalardaki kod değerleri,
      1.5) Hava alanı referans sıcaklığı,
      1.6) Hava alanı yer ışıkları detayı,
      1.7) Hava alanı işletmecisinin adı, adresi ve temas kurulacak iletişim bilgileri.
     
    2) Hava Alanı Fiziksel Bilgileri:
     

2.1) Gerçek pist yönü, pist tanım numarası, uzunluğu, genişliği, ötelenmiş eşik yeri, eğimi, yüzey tipi, pist tipi ve hassas yaklaşma pisti için maniadan arındırılmış bölgenin varlığı,

      2.2) Şerit sahanın, aşma sahasının (clearway) ve durma uzantısının (stopway) uzunluğu, genişliği ve kaplama cinsi,
      2.3) Taksi yolunun uzunluğu, genişliği ve yüzey tipi,
      2.4) Apron yüzey tipi ve uçak park yerleri,
     

2.5) Yaklaşma prosedürlerine ait elemanlar, yaklaşma ışığı tipi ile görsel yaklaşma eğim gösterge sistemi (PAPI/APAPI ve VASIS/AT-VASIS); pist, apron ve taksi yolu işaretlemesi ve ışıklandırması, taksi yollarındaki diğer görsel yardımcılar,

      2.6) VOR cihazının hava alanındaki kontrol noktasının yeri ve radyo frekansı,
      2.7) Standart taksi yollarının yerleri ve özellikleri,
      2.8) Her bir eşiğin coğrafi koordinatları,
      2.9) Taksi yolu merkez hattı noktalarının coğrafi koordinatları,
      2.10) Her bir uçak park yerinin coğrafi koordinatları
     

2.11) Yaklaşma ve kalkış alanlarında iç yatay düzlemde ve hava alanı çevresinde önemli maniaların EK-14 ve EK-15'de belirtildiği şekliyle yüksekliği ile coğrafi koordinatları,

     

2.12) Uçak sınıflandırma numarası (ACN), kaplama sınıflandırma numarası (PCN) yöntemine göre kaplama yüzeyi tipi ve taşıma gücü,

     

2.13) Apronda belirlenmiş bir veya daha fazla uçuş öncesi altimetre kontrol yeri ve rakımı,

     

2.14) İlan edilen mesafeler: Kalkış koşusu için mevcut mesafe (TORA), mevcut kalkış mesafesi (TODA), mevcut hızlanma-durma mesafesi (ASDA), mevcut iniş mesafesi (LDA),

     

2.15) Hareket kabiliyetini kaybetmiş uçakların kaldırılma planı, kaldırma işlemini koordine edecek yetkili kişinin telefon/teleks/faks/e-mail numaraları ve hava alanına inebilecek en büyük uçağın kaldırılması için gerekli teçhizat listesi,

     

2.16) Kurtarma ve yangınla mücadele: Hava alanını kullanan en uzun uçağa göre belirlenen ICAO EK-14 ve bu eke ilişkin olarak yayımlanan dokümanlarda belirtilen standartlarda yangın kategorisi ve bu kategoriye uygun ekipman ve araçların tip ve sayısı,

     

2.17) Dış çevre kontrol noktaları, hava alanına giriş kontrol noktaları, teknik blok, kargo ve posta terminali, ikram tesisleri, uçak bakım hangarları, yakıt kuruluşları, itfaiye, otopark yerleri, kayıp bagaj, bomba imha çukuru, terminal ve apron giriş kontrol noktaları, kriz merkezi ve benzeri işaretlendiği hava alanı haritası.

   
  d) Hava Alanı İşletme Prosedürlerinin ve Emniyet Tedbirlerinin Özellikleri
    1) Hava Alanı Raporlama İşlemleri:
   

Havacılık Bilgi Servisindeki (AIS) hava alanı bilgilerinde olan değişikliklerinin ve NOTAM taleplerinin raporlanması ile ilgili prosedürlerin özellikleri aşağıdakileri içermelidir;

     

1.1) Bakanlığa her türlü değişikliğin rapor edilmesi, hava alanı operasyonlarının normal saatleri içinde veya dışında her türlü değişikliğin kayda geçirilmesine ilişkin düzenleme,

     

1.2) Değişikliklerin bildiriminden sorumlu kişilerin isimleri ve görevleri, hava alanı operasyonlarının normal saatleri içinde veya dışında bulundukları telefon numaraları,

     

1.3) Değişikliklerin rapor edileceği yerin adresi ve telefon numaraları.

     
    2) Hava Alanı Hareket Sahasına Erişim:
   

Hava alanı, sivil havacılığa karşı oluşabilecek yasadışı müdahalelerin önlenmesi, hareket alanına insan, araç, ekipman, hayvan veya başka şeylerin izinsiz girişinin önlenmesi gibi işlerden sorumlu kurumla işbirliği içerisinde geliştirilmiş ve takibi yapılması gereken prosedürlerin özellikleri aşağıdakileri içermelidir;

     

2.1) Hava alanı işletmecisi, hava alanının herhangi bir veya birkaç ünitesini işleten işletmeci, uçak işletmecisi, hava alanı emniyet birimi, Bakanlık ve diğer resmi dairelerin rolü,

     

2.2) Hava alanına erişimin kontrolünden sorumlu personelin isimleri ve görevleri ayrıca normal mesai saatleri içinde ve dışında bu personel ile temas kurulabilecek telefon numaraları.

     
    3) Hava Alanı Acil Durum Planı:
   

Hava Alanı Acil Durum Planı, ICAO EK-17, Doküman 8973, ECAC Doküman 30 ve Milli Sivil Havacılık Güvenlik Programında belirtilen standartlarda olmalı ve aşağıdaki bilgileri içermelidir;

     

3.1) Uçuş halindeki uçağın arızalanması, yapılardaki yangınlar, bomba tehlikesi dahil uçak veya binalara yapılacak sabotajlar gibi hava alanında veya yakınlarında meydana gelen acil durum hallerine ilişkin planlar ile uçağın yasadışı müdahale ile ele geçirilmesi ve "acil durum anında" ve "acil durum sonrasında" mevcut mülahazaları içeren hava alanı olaylarını içeren planlar,

     

3.2) Acil durum hallerinde kullanılacak olan tesis ve ekipmana ilişkin olarak yapılan tetkiklerin detayları ve bu tetkiklerin yapılma sıklığı,

     

3.3) Acil durum planlarını tetkik etmek için yapılan tatbikatların detayları ve bu tatbikatların yapılma sıklığı,

     

3.4) Saha görevleri için hava alanı içinde ve dışında yetkili organizasyon, kurum ve kişilerin listesi, onların telefon ve faks numaraları, e-mail ve SITA adresleri ile ofislerinin telsiz frekansları,

     

3.5) Acil durumlarda görevli olacak personelin eğitimlerini ve diğer hazırlıkları organize edecek bir acil durum komitesinin oluşturulması,

     

3.6) Tüm acil durum çalışmaları için bir saha amirinin tayini.

     
    4) Kurtarma ve Yangınla Mücadele:
   

ICAO EK-14 ve bu eke ilişkin olarak yayımlanan dokümanların son şeklinde istenen standartlarda kurtarma ve yangınla mücadele şartlarına uygun olarak gerekli tesisler, ekipman, personel ve bunlara ilişkin prosedürler ile hava alanı kurtarma ve yangınla mücadele hizmetlerinden sorumlu kişilerin isim ve görevleri.

     
    5) Hava Alanı Hareket Sahasının Hava Alanı İşleticisi Tarafından Kontrolü:
   

Hava alanı hareket sahasının hava alanı işleticisi tarafından kontrolüne ilişkin prosedürlerin özellikleri aşağıdakileri içermelidir;

     

 5.1) Hava alanı operasyonlarının normal saatleri içinde ve dışında pist ile taksiyollarında pist sürtünme ve su derinliği ölçümlerini içeren denetlemelere ilişkin düzenlemeler,

     

5.2) Bir denetleme yapılırken hava trafik kontrol servisi ile görüşebilme imkanlarının sağlanmasına ilişkin düzenlemeler,

     

5.3) Denetleme kayıt defterinin tutulmasını sağlama ve kayıt defterinin yeri,

     

5.4) Denetleme aralıkları ve zamanlarına ilişkin detaylar,

     

5.5) Denetleme formu,

     

5.6) Denetleme sonuçlarının rapor edilmesi ve emniyetsiz koşulların giderilmesini sağlamak için takip edilecek işlemlere ait prosedürler,

     

5.7) Denetleme yapmakla sorumlu kişilerin isimleri ve görevleri ile bu kişilere mesai saatleri içinde ve dışında ulaşılması mümkün telefon numaraları.